BAHAN
JAMITA EPISTEL
MINGGU
VII DUNG TRINITATIS
Minggu,
30 Juli 2017
ROM 8:
26 – 30
SAI MANGHORHON NA DENGGAN DO ULAON NI JAHOWA
MARHITE TONDI NA BADIA
Oleh: Pdt. Daniel Bonardo Pane, S.Th.
Patujolo
Andorang so manaek Jesus tu Surgo, dipodahon Jesus do
tu angka siseanNa na sampulu sada asa mian ma jumolo nasida di Jerusalem huhut
paimahon huaso gabe sitindangiNa marhitehite Tondi Parbadia (Luk. 24: 49; Ul.
Apostel 1: 8). Jala marhitehite Tondi Parbadia i na mambahen hiras ni roha
angka apostel nang angka na porsea di Jesus Kristus mambarita na uli nang ragam
angka pangaleleion, manang sitaonon sian portibi on na ingkon diadopi manang
dituhuk angka huria na parjolo i. Tondi Parbadia do parhitean ni hasasaor ni
Debata Jahowa rap dohot Jesus Kristus mandongani angka apostel nang angka na
porsea di ragam angka na masa di ngolunasida. Dung saor Tondi Parbadia tu angka
apostel dohot na porsea uju di ulaon rea Pentakosta, lam rarat do angka
parbarita na uli di Jerusalem. Lam dibahen angka malim dohot angka na
mansogohon Jesus mangambati parbarita na ulion lam torop do parbarita na uli
(songon pandohan: semakin dibabat, semakin merambat/ lam matolpang lam
tu tajomna).
Hinorhon
hiras ni roha mambaritahon barita na uli sahat ma barita na uli tu luat Rom.
Luat Rom, luat na mansai bidang jala marragam hasomalan jala parbinotoan ni
jolma na mian disi. Di luat Rom pe nunga torop halak na porsea di Jesus Kristus
(Kristen) jala ndang mansohot dope angka pangaleleion sian panggomgomi Rom uju
i. nang pe torop halak Kristen di luat Rom, alai mansiboan angka hasintonganna
be hombar tu hasomalan na masa. Adong Kristen Jahudi, na sai jotjot mangulahon
patik ni Jahowa laho mandapot haluaon, ai ido hasintongan di nasida uju i, laos
adong muse ma Kristen na so sian Jahudi, ima halak Kristen na so
sian bangso Jahudi jala na so pola hot manang togu dope panandaionna taringot
Jesus Kristus dohot patik, jala didok halak Kristen Jahudi na ndang apala
sintong dope haKristenonnasida. Marnida angka perdebatan ni Kristen Jahudi
dohot Kristen non Jahudi taringot ngolu haKristenon na sintong, jala
pangadopanna tu sitaonon manang parungkilon na dokdok di ngolu angka na porsea
i, tubu makebimbangan taringot ngolu ni haKristen, jala didia do
Debata Jahowa, na patuduhon holongNa mahitehite Jesus Kristus dohot ulaon ni
Tondi Parbadia di ngolu ni haKristenon. Ido apala ditongoshon si Paulus surat
on tu huria na adong di Rom laho mangalusi angka sungkunsungkun, kebimbingan taringot
haKristenon nang dohot ulaon Tondi Parbadia, songon di turpukta sadari on.
Hatorangan ni Turpuk
Marhite surat na ditongos si Paulus on pahothon jala patoguhon
sude halak Kristen taringot panghirimon ni angka na porsea di tongatonga ragam
na masa di ngolu. Panghirimon na so marharoroan sian portibi on, alai sian
Debata Jahowa. Ai ndang tarlehon na diportibi on songon na dihirim angka na
porsea i. Panghirimon ndada dilehon holan tu halak Kristen Jahudi, alai sude
halak na porsea (na Jahudi dohot na so sian Jahudi). Panghirimon i dilehon tu
sude halak naung dididi di bagasan Gor na Badia i, jala na mian Tondi Parbadia
di ngoluna.
Tondi
Parbadia, Tondi na so sian portibi on alai sian Jahowa Debata. Tondi Parbadia
na maniroi jala mangajari halak na disonggopi Tondi Parbadia laho mananda
hatigoran dohot dohot angka ulaon ni Debata Jahowa, jala marhite Tondi Parbadia
i do na manuturi jala margogoihon sude halak Kristen naung disonggopi laho
mangulahon sude angka ulaon na hombar tu hata ni Jahowa, jala manggotaphon
angka hisaphisap ni daging dohot hisaphisap ni portibi on. Tutu do na hansit
dohot na dokdok na diadopi halak Kristen uju i, jala molo mangasahon gogo,
hapistaran, pingkiran, manang parbinotoan ni jolma manang portibi on, tung na
so hasuhatan manang tardodo do saluhutna, jala on ma na pataridahon na adong do
keterbatasan ni jolma on mangantusi hasintongan manang angka ulaon ni Debata
Jahowa. Laos ido pabotohon na marhagaleon do jolma molo so mian dope Tondi
Parbadia di ngoluna. Jala dang boi holan mangasahon gogo, hapistaran, nang
hasomalan na masa laho mangatusi taringot sude hasintongan dohot angka ulaon ni
Jahowa Deabata.
Alai
nang Tondi i, diurupi do hita dihagaleonta i; ai ndang taboto manang aha na
tama sipangidoanta, gabe diondihon Tondi i do hita marhitehite hata na hinoihon
na so tangkas hinahatahon (ay. 26). Ayat on marpardomuan tu tangiang, manang
mangido sipangidoanta tu Debata. Sipata jotjot halak Kristen holan mangido
songon hinagiot ni dagingna, jala mangungkur huaso ni tangiang i dohot alus ni
tangiang ingkon dos songon na hinagiotna. Nang marhitehite tangiang di punguan
nang tangiang personal (pribadi). Boha do harua martangiang mangido
na tama sipangidoanta? Marhite ayat on diajarhon manang dipodahon si Paulus do
Tondi Parbadia i do na mangajari dohot mangondihon hita mangido tu Debata Jahowa
nang dohot angka hinoihon na so tangkas hinatahon. Nunga diboto Tondi Parbadia
dia do na ringkot sipangidoanta, jala diondihon do hita tu Ama i. Na marlapatan
dang alani pistar manang malo ni sasahalak manusun angka hata tangiang boi
dohonon na tutu jala malo ibana martangiang, alai boha do rohanta domu tu tondi
parbadia jala Tondi Parbadia i do na mangajari hita dia do na tama sidohononta
nang marhite hinoihonta tu Debata Jahowa.
Nang
Tondi Parbadia, Tondi na sian Debata i mangula saguru tu roha ni Debata do
pangondihononna di angka na badia i (ay. 27). Adong do pandohan, molo nunga
diboto Jahowa Debata na di rohanta, boasa ma hita martangiang? Sungkunsungkun
on ma sungkunsungkun na so adong do parsaoranna tu Debata. Tangiang ima sada
dalan manghatai tu Debata dibagasan Tondi Parbadia, jala disi do tarida
parsaoranta tu Debata. Marhite tangiang ma itadok angka pangidoanta marhite
pangindihonon ni Tondi Parbadia pandohan na memang pangidoan ndada holan na
holan pangidoan ni daging manang hagiotna, alai pangidoan pangurupion dohot
pandonganion ni Debata marhite TondiNa di ragam na masa di ngoluna. Jala
marhite Tondi Parbadia do paposhon rohanta tu asi ni roha ni Debata na mamboto
saluhut ngolunta.
Jala
marhite saluhutna i tangkas ma botoonta, saluhutna do manumpak tu na denggan di
angka na marholong ni roha di Debata, angka na jinouna sian tahina hian (ay.
28). Adong panghatindanghon taringot sude sangkap ni Debata di ngolu na
pinillitNa saluhutna sangkap na denggan do jala manumpak tu angka na denggan do
saluhutna (ida Jeremia 29: 11). Diajarhon si Paulus do tu huria na di Rom dohot
tu na manjaha ayat on, na tongtong do mangula Debata Jahowa patupahon nasa na
denggan tu ganup na niasianNa. Pangulahonon ni Debata ndada pola ingkon songon
na piningkiranta, jala ndang na laho patulushon sangkap manang hagiotta. alai
boha do tulus sude sangkap ni Debata di bagasan ngolunta. Di ragam angka na
masa di ngolunta, marhite Tondi Parbadia boi do panghilalaanta pangurupion ni
Jahowa dohot huasoNa.
Ai
angka na tinandana hian, ido ditodo, asa gabe tudos nasida tu pangalaho ni
AnakNa i, asa Ibana na parjolo tubu sian torop anggina (ay. 29). Ayat on ima
hataridaan ni holong ni Debata tu jolma na tinanda jala naung tinodoNa. Marhite
Jesus Kristus do ditanda jala dipillit hita gabe anakNa (ida. Mat. 10: 31; Ef.
1: 4). Nunga sega be rupa ni Debata binahen ni pangalaho jolma na parjolo i na
mangalo jala ndang olo unduk di hata ni Jahowa. Jala marhite Jesus Kristus
dipauli ma saluhutna marhitehite haundukhonna di angka sangkap manangn na
tinonahon ni Jahowa na ingkon oloanNa. Saluhutna i, asa unang mago do jala
unang marhapatean tu hamatean manang hamagoan do ngolu ni angka na porsea (Joh.
3: 16), jala ido holong ni Jahowa marhite Jesus Kristus. Jala marhite Jesus
Kristus, dipintori angka na mardosa i, asa gabe ampunaNa jala taruli di
haluaon. Pamiliiton ni Debata marhite Jesus Kristus ndada asa taruli pasupasu
marhite sinamot, hamoraon, hagabeon, hasonangan dohot hasangapon sian portibi
on, alai marhapatean tustatus haanakhon tu hita na porsea. Songon
Kristus naung dipahehe jala mandapot hamuliaon ni Debata, songon i do hita na
mian dope diportibi on. Angka na porsea i ma gabe anggi ni Jesus Kristus (ida.
Mat. 12: 48 – 49). Jala marhite ayat on, dipodahon si Paulus, nang angka na
porsea (Kristen Jahudi nang so Jahudi) mambahen Jesus gabe tiruan ni ngoluna di
haundukhonna tu Debata Jahowa. Angka na tinodona ido dijou, jala na jinouna,
ido dipintori, jala angka naung pinitoranna, ido dipasangap (ay. 30). Adong
proses na ingkon masa tu angka naung tinodo ni Jahowa marhite Jesus Kristus
(pat. Joh. 15: 16). Proses na ingkon masa tu ganup halak na porsea jala naung
tardidi di bagasan goar ni Debata Jahowa, nang AnakNa Tuhan Jesus Kristus,
dohot Tondi Parbadia. Dung ditodo jala dijou, ido pintoranna. Dipintori do
ngolunta on holan ala asi ni roha ni Jahowa di bagaasan Jesus Kristus. Las ni
roha, arsak, sitaonon, mengkel, tangis, dohot na masa ngolu na asing sudena i
ma proses papitahon ni Jahowa. Dung dipintori hita marhite Jesus Kristus jala
marhite na masa di ngolu on dipapitahon ngolunta nang haporseaonta, dung dapot
tingkina dipasangap ma hita di Harajaon ni Damang (pat. 1 Pet. 2: 21; 3: 12 –
13). Marhite ayat on si Paulus patandaphon hapatean ni angka na porsea ima
hasangapon ni Debata di harajaon ni Damang.
Aplikasi Teologi
1.
Marnida manang
mangadopi angka hamaolon manang angka na masa di hasiangan on, torop do halak
na gabe ganggu, manang pintor hatop kecewa, laos adong
manadinghon haporseaonna i ala naeng mandapot sinamot, manang hasangapon na
sian portibi on. Boi do masa i molo alangalang do panandaionna di Debata Jahowa
marhite Jesus Kristus di ngoluna, manang na mangungkur huaso dohot basabasa ni
Jahowa hombar tu pingkiranna, manang hagiotna. Tung na so tolap do gogonta,
pingkiranta, manang na dia pe siann portibion marnida manang mangantusi sude
angka sangkap nang ulaon ni Jahowa di ngolunta. Di bagasan turpuk jamita on do
diondolhhon huaso manang ulaon ni Tondi Parbadia di ngolunta, paandaphon taringot
sude ulaon na binahen ni Jahowa di ngolunta. Di ragam angka na masa di ngolu
on, holan marhite tangiang do hita boi pasahathon alualunta tu Jahowa Debata.
Tangiang do dalanna mangido pangurupion hita tu Jahowa, Debata. Alai ingkon
parjolo sahali do mian Tondi Parbadia di rohanta. Songon naung dipatorang di
hatorangn ni turpuk, Tondi i do na mangondihon hita mangido tu Debata Jahowa.
2.
Jala marhite Tondi
Parbadia i do na paandaphon di ngolunta, nang pe ragam na masa di ngolunta
manumpak tu na denggan do saluhutna. Ndada denggan hombar tu pingkiran manang
pangantusion ni jolma manang portibi on, alai hombar tu sangkap ni Debata
Jahowa. Ndang na dipasombu Jahowa angka na piniliitna punjung mangadopi na masa
di portibi on. Mangula do Jahowa Debata hombar tu sangkapNa, jala Tondi
Parbadia i mangajari, manuturi dohot margogoihon mangalo manang manggotap angka
hagiot daging dohot portibi on, alai mangoloi jala unduk tu sangkap ni Jahowa.
3.
Nunga patar be holong
ni Jahowa tu angka na porsea dohot tu sude na tinompaNa. Jesus Kristus, Anak ni
Debata na gabe tiruan di haundukhonna di hata manang di sangkap ni Jahowa di
ngoluna. Jala marhitehte Goar ni Jesus Kristus gabe jolma na tinodo manang na
pinillit laho patulushon sangkap ni Jahowa di ngoluta. Ngoluta on ima proses
papintoran. Las ni roha, arsak, parsorion manang ragam na masa di ngolu on, ima
proses parpintoran ngolunta di haporseaonta di Jesus Kristus, Anak ni Jahowa
Debata. Jala sude na i holan ala asi ni rohaNa sambing do saluhutna i
masa. Halak naung pinilit ndada na marhapatean tu hamoraon,
hasongangan, manang hasangapon sian portibion alai marhapatean tu hasangapon ni
Debata dung . Halak na taruli tu hasangapon ni Debata ima halak na monang ro di
ujungna, ndada tu halak na mandele manang na alangalang haporseaonna.
Tidak ada komentar:
Posting Komentar